Czy decyzje procesowe prokuratora mogą ograniczać sąd w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości: perspektywa modelowa i zmiany ustawodawcze

Abstrakt

W kontynentalnym procesie karnym, gdzie wyróżnia się pozostające w gestii prokuratora postępowanie przygotowawcze, istnieje oczywista wręcz przestrzeń wpływu decyzji prokuratora na rozstrzygnięcia podejmowane przez sąd. Ustalenie granic oddziaływania prokuratora na decyzje sądu wymaga rekonstrukcji zakresu znaczeniowego konstytucyjnego terminu „sprawowanie wymiaru sprawiedliwości”. On wyznacza bowiem obszar wyłącznych, objętych monopolem kompetencji sądów, w zakresie których bez naruszenia konstytucyjnego standardu gwarancyjnego nie jest możliwe podejmowanie działań prokuratora ingerujących w decyzje sądu. Konstytucyjne granice sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy pozwalają oceniać regulacje stwarzające możliwość podejmowania wiążących sąd decyzji przez prokuratora. Konstytucyjną granicę możliwości wpływu prokuratora na decyzje sądu wyznacza konstytucyjny obszar kompetencji decyzyjnych zastrzeżonych pierwotnie dla sądów. W tym zakresie istnienie regulacji pozwalających prokuratorowi wiążąco wpływać na rozstrzygnięcia sądu powinno być oceniane jako przejaw naruszania konstytucyjnych gwarancji sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy. W opracowaniu przedstawiono koncepcję interpretacji konstytucyjnego terminu „sprawowanie wymiaru sprawiedliwości” oraz analizę przykładowych sytuacji, w których może dochodzić do naruszającego standardy wpływu decyzji podejmowanych przez prokuratora na zakres kompetencji decyzyjnych sądu. Niektóre z nich mogą być traktowane jako wykraczające poza standard konstytucyjny ograniczanie kompetencji decyzyjnych sądu przez prokuratora.